عبدالحسين بينش
46
روزهاى سرنوشت ساز در جنگهاى صليبى (فارسى)
آسمان مىجنگم » . كمترين شمارى كه براى جنگجويان زبده آلفونسو نقل شده چهل هزار نيروهاى زرهپوش است كه هر كدام نيز پيروانى داشتند . اما مسيحيان اين رقم را قبول ندارند و شمار نيروها را به مراتب بيش از اين نقل مىكنند . ولى رويهمرفته همه اتفاق نظر دارند كه شمار مسلمانان از كافران كمتر بود . « 1 » آلفونسو نيروهايش را در قالب دو لشكر آرايش داد . يكى از آن دو لشكر را به منطقهء باجه در غرب اندلس فرستاد تا پس از تاخت و تاز در آن نواحى از لبله به سوى اشبيليه حركت كنند و در طريانه به او بپيوندند . آنگاه خود با سپاهى گران حركت كرد و راهى جدا از راه لشكر نخست را در پيش گرفت . هر دو لشكر در شهرها دست به تاراج زدند و ويران كردند و نابود ساختند ، تا آنكه در وعدهگاهشان يعنى ساحل رودخانهء بزرگ ، در مقابل كاخ ابن عباد به هم رسيدند . آلفونس در دوران اقامتش در آنجا در نامهاى ابن عباد را چنين سرزنش كرد : در اثر اقامت طولانى در اينجا ، مگس در مجلس من فراوان شده و گرما مرا آزار مىدهد . از قصر خود بادبزنى برايم هديه بفرست تا خودم را با آن خنك كنم و مگسها را از صورتم برانم » ابن عباد با خط خودش در پشت نامهاش چنين نوشت : « نامهات را خواندم و بر خودبينى و غرور تو آگاهى يافتم . اگر خدا بخواهد برايت از پوستهاى لمطى مىفرستم كه تو را خنك نكند بلكه جانت را بستاند » . چون نامهء ابن عباد به آلفونس رسيد و برايش خوانده شد و از مضمونش آگاهى يافت ، همانند شخصى كودن و ابله سر به زير افكند . يوسف بن تاشفين بلافاصله پس از تنظيم سپاه در اشبيليه طى نامهاى به آلفونسو چنين پيشنهاد كرد : يا مسلمان شدن يا جزيه و يا چنان كه مرسوم است جنگ » . در بخشى از آن نامه چنين آمده بود : اى آلفونسو ، شنيدهام كه مردم را براى آمدن نزد ما دعوت كردهاى و آرزو داشتى كه با كشتى نزد ما بيايى . اما اينك ما نزد تو آمدهايم ، خداوند ما و شما را در اين معركه گرد آورده است و تو سرانجامِ دعايت را خواهى ديد « و ما دعاء الكافرين الا فى ضلال » ( و دعاى كافران جز در گمراهى نيست ) . « 2 » آلفونسو در نامهاى خطاب به معتمد بن عباد چنين نوشت : « دوست شما يوسف از سرزمين خود به تنگ آمده و به دريا زده است . از اين پس من رنج را از او برمىدارم و شما را به زحمت
--> ( 1 ) . در كامل ابن اثير ( ج 8 ، ص 142 ) شمار لشكريان فرنگ پنجاه هزار تن ذكر شده است . ( 2 ) . سورهء غافر ، آيه 50 .